သောကျပွီးသား ရသေနျ့ဘူးခှံကို ရွေ ပနျထညျ့သောကျတာ မလုပျ သငျ့ ပါ

သောကျပွီးသား ရသေနျ့ဘူးခှံကို ရွေ ပနျထညျ့သောကျတာ မလုပျ သငျ့ ပါ

ရသေနျ့ဘူးဝယျသောကျတယျ၊ အိမျက လူကွီးတှကေ ဘူးအကောငျးတှမေို့ နှမြောပွီး ပွနျဆေးပွီးသုံးတယျ။ ရကေုနျသှားရငျ ရပွေနျဖွညျ့ပွီး သောကျရဘေူးအဖွဈသုံးကွတယျ။ သခြောဆေးကွောလိုကျရငျ ရပွီလို့ ထငျကွတယျ။ တခြို့နရောတှမှောဆို ရသေနျ့ ဘူးခှံေ တှစုပွီး ရပွေနျဖွညျ့၊ ရခေဲရရေောငျးကွတယျ။ ဒါတှအေားလုံးက မလုပျသငျ့တဲ့အရာတှပေါ။

ပလတ်စတစ်ရေဘူးတွေအသုံးပြုတာ သိပ်ကိုများနေတာကြောင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ကို စောင့်ရှောက်တဲ့အနေနဲ့ သုံးလို့ရသလောက် ပြန်လည်အသုံးပြု(recycle)လုပ်ဖို့ အကြံပြုထား ကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် သောက်သုံးရေလို အရေးပါတဲ့အရာအတွက် ဒီလိုပြန်အသုံးပြုတဲ့အခါ ဘေးအန္တရာယ်ကင်းမကင်းကို အရင်ဦးစားပေးဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။

ဘာတှဖွေဈလာနိုငျလဲဘကျတီးရီးယားပေါကျဖှားမှုပလတျစတဈရဘေူးတှကေို ဆပျပွာနဲ့ေ ဆးေ ကွာကွပမေယျ့ ထောငျ့တှေ၊ အတှနျ့တှမှောဘကျတီးရီးယားတှကေပျတှယျေ ပါကျဖှား နိုငျပါ တယျ။ အပေါကျကဉြျးပွီး ဆေးကွောလို့မလှယျတဲ့ ရသေနျ့ဘူးတှထေဲမှာ မမွငျရတဲ့ပိုးမှှားေ တှပေါကျဖှားနမှော ကွောကျစရာပါနောျ။ norovirus လို ကွောကျစရာဗိုငျးရပျဈတှလေညျး ပွနျ့ပှားနိုငျပါသေးတယျ။ ရဘေူးနှုတျခမျးဝကို ထိတှေ့မိသမြှ( ကိုယျ့လကျ၊ ပါးစပျနဲ့ ဖုနျမှုနျ့တှေ ကနေ ဘကျတီးရီးယားတှကေပျကနြျရဈခဲ့တာမြားပါတယျ။

ကွဲအက်မှုတစ်ခါသုံးအတွက်ရည်ရွယ်တဲ့ ပလတ်စတစ် ပစ္စည်းတွေကို ပြန်လည်သုံးတဲ့အခါ အက်ရာသေးသေးလေးတွေဖြစ်လာတတ်တယ်။ အဲဒီအက်ရာလေးတွေထဲမှာ ဘက်တီးရီး ယားတွေနဲ့ မှိုပိုးတွေပေါက်ဖွားလာနိုင်ပြီး ဆေးကြောလိုက်တဲ့အခါလည်း သူတို့ကိုဖယ် ရှှားဖို့မ လွယ်ပါဘူး။

ဓာတုပစ္စည်း ယိုစိမ့်မှု

ပလတ်စတစ်ရေဘူးတွေကို ပြန်သုံးတဲ့အခါ ရေထဲကို ဓာတုပစ္စည်းတွေစိမ့်ထွက်တာြ ဖစ်လာနိုင်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် polyethylene terephthalate (PET) နဲ့ ထုတ်လုပ်တဲ့ ရေဘူးအပါအဝင် ပလတ်စတစ်ဘူးတွေ၊ ခွက်တွေကို အခါခါသုံးလို့ဘေးကင်းပါတယ်လို့ ကျန်းမာရေးပညာရှင်တွေကပြောကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ကိုယ်သောက်နေတဲ့ဘူးက PET ပါလို့ သေချာရဲ့လားဆိုတဲ့အချက်က အဓိကကျနေပါတယ်။

ဒါ့ကွောငျ့ ရသေနျ့ဘူးတှကေို တဈကွိမျ၊ နှဈကွိမျထကျကြောျပွီး သောကျရဘေူးအဖွဈ ပွနျလညျအသုံးပွုတာမြိုး ရကျပေါငျးတာရှညျမသုံးသငျ့ပါဘူး။ ဘယျလောကျပဲဆေးေွ ကာထားတယျပွောပွော အတှငျးမှာ ပိုးမှှားကပျနနေိုငျတယျ၊ ပှနျးရာအကျရာလေးတှမှော ဆေးကွောမရအောငျ ဘကျတီးရီးယားတှကေပျကနြျနနေိုငျတယျ၊ ဆပျပွာတှလေညျးကပျကြ နျနိုငျတယျ။ သုံးတာကွာလာတဲ့ ဒါမှမဟုတျ မသောကျဘဲထားမိတဲ့ ရဘေူးတှမှော မှိုနံ့လိုလို အနံ့တှဖွေဈလာတာ၊ ခြှဲတာတှေ တှေ့ဖူးတယျမလား။

ထပ်ပြီး သတိပေးချင်တာက ရသန့်ဘူးဟာ ရေဘူးမဟုတ်ပါ။ ကြာရှည်စွဲသုံးသင့်တဲ့ ဘူးခွံမဟုတ်ပါဘူး။ ကမ္ဘာအနှံ့မှာပြောကြတဲ့ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းဖို့အတွက် ပြန်လည်အသုံးချကြပါ (reuse )ဆိုတဲ့ အချက်က သောက်ရေဘူးအဖြစ် သုံးဖို့မဟုတ်ပါဘူး။ ဥပမာ ဆပ်ပြာရည်ထည့်တာမျိုး၊ တခြားပစ္စည်းတွေထည့်ဖို့ တနည်းနည်းနဲ့ ပြန်အသုံးချ ဖို့ရည်ရွယ် တာပါ။ ကိုယ့်ဗိုက်ထဲကိုရောက်မယ့် သောက်သုံးရေဟာ အတတ်နိုင်ဆုံး သန့်ရှင်း လ တ်ဆတ်နေပြီး ညစ်ညမ်းမှုကင်းစင်နေသင့်ပါတယ်။

ရေးသားသူ Yun Sandi Nan Mon
ဆေးပညာပိုင်းဆိုင်ရာတည်းဖြတ်သူ Dr. Thurein Hlaing Win

Comments are closed.