ကမာၻႀကီးကို ေျပာင္းလဲေစခဲ့ေသာ ကေလးမ်ား

ကမာၻႀကီးကို ေျပာင္းလဲေစခဲ့ေသာ ကေလးမ်ား

ေရးသားသူ – ေမာင္သာ(ေရွးေဟာင္းသုေတသန)

လူသားမ်ား ရွင္သန္ရပ္တည္ ​ေနထိုင္လ်က္ရွိသည့္ ဤကမၻာတြင္ လူသားမ်ား၏ ျပဳမူေနထိုင္ လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ ၾကိဳးပမ္းမႈမ်ားေၾကာင့္ လူသားတစ္ဦးစီ၏ ျဖစ္စဥ္မွသည္ ေဒသတစ္ခု၊ ႏိုင္ငံတစ္ခု၏သမိုင္း၊ ကမၻာ့သမိုင္း ျဖစ္လာခဲ့သည္။ ရုပ္ပိုင္း၊ စိတ္ပိုင္းဆိုင္ရာ တိုးတက္သာယာမႈကို ရွာေဖြၾကရင္း လူသားမ်ိဳးဆက္မ်ား ရွင္သန္တိုးတက္ခဲ့ၾကရာ ကမၻာ့သမိုင္းကို ဖန္တီးၾကသူမ်ားတြင္လူငယ္ လူႀကီးမ်ားသာမက ကေလးမ်ားလည္း ပါ၀င္ခဲ့ေပသည္။

ကမၻာႀကီးကို မည္သူတို႕က ေျပာင္းလဲေစခဲ့သနည္း၊ နယ္ပယ္အသီးသီးတြင္ လူသားတို႕၏ ေကာင္းက်ိဳးဆိုးက်ိဳးမ်ားကို ျဖစ္ေပၚေျပာင္းလဲေစခဲ့သည့္ လူသားမ်ားအနက္ ေအာက္ေဖာ္ျပပါ ကေလးမ်ားသည္ အလြန္ထင္ရွားေသာ စံျပေမာင္မယ္မ်ားအျဖစ္ သမိုင္းတြင္ခဲ့ၾကသည္။

အန္းဖရန္႕ (Anne Frank, 1929 – 1945)

 

အန္းဖရန္႕သည္ ဖရန္႕ဖြတ္ၿမိဳ႕တြင္ ​ေနထိုင္သည့္ ဂ်ာမန္ႏြယ္ဖြား ဂ်ဴးလူမ်ိဳး မိန္းကေလးတစ္ဦး ျဖစ္သည္။ ဒုတိယ ကမၻာစစ္ အတြင္း နယ္သာလန္ႏိုင္ငံကို ဂ်ာမန္တို႕ သိမ္းပိုက္ထားစဥ္ ကာလတြင္ အန္နီဖရန္႕ႏွင့္ မိသားစုသည္ ဂ်ာမန္မ်ား၏ အႏၱရာယ္ေၾကာင့္ ပုန္းေအာင္းေနခဲ့ရသည္။ ပုန္းေအာင္းေနစဥ္ ရက္မ်ားအတြင္း အန္းဖရန္႕ေရးသားခဲ့သည့္ ေန႕စဥ္မွတ္တမ္းကို ပုံႏွိပ္ ထုတ္ေ၀ၿပီးသည့္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ အန္းဖရန္႕သည္ ကြယ္လြန္ၿပီးေနာက္မွ ႏိုင္ငံတကာတြင္ ထင္ေပၚေက်ာ္ၾကားသည့္ မိန္းကေလး တစ္ေယာက္္ ျဖစ္​လာခဲ့သည္။

အန္းဖရန္႕ႏွင့္ မိသားစုသည္ နာဇီတို႔ ဂ်ာမနီတြင္ အာဏာရရွိခ်ိန္အတြင္း ၁၉၃၃ ခုႏွစ္တြင္ နယ္သာလန္ႏိုင္ငံ၊ အမ္စတာဒန္ၿမိဳ႕သို႕ ေျပာင္းေရႊ႕ခဲ့ၾကသည္။ ဂ်ာမန္တို႕ နယ္သာလန္သို႔ ​ေရာက္ရွိလာခ်ိန္၊ ၁၉၄၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ အန္းဖရန္႔ မိသားစုသည္ အမ္စတာဒန္တြင္ ပိတ္မိေနခဲ့ၾကသည္။ ဂ်ာမန္​တို႔သည္ ဂ်ဴးလူမ်ိဳးမ်ား လူဦးေရ တိုးတက္လာမႈကို ႏွိပ္ကြပ္ေနသျဖင့္ အန္းဖရန္႕ မိသားစုသည္ ၁၉၄၂ ခုႏွစ္ ဇူလိုင္လတြင္ ဖခင္ျဖစ္သူ၏ ရုံးခန္းအတြင္း အခန္းမ်ားတြင္ ပုန္းေအာင္းေနခဲ့ၾကရသည္။

 

၂ ႏွစ္ၾကာ ပုန္းေအာင္းခဲ့ၾကၿပီးေနာက္ အန္းဖရန္႕ႏွင့္ မိသားစုသည္ သစၥာေဖာက္ခံခဲ့ရကာ ထိန္းသိမ္းေရးစခန္းသို႕ အပို႕ခံခဲ့ၾကရသည္။ အန္းဖရန္႕သည္ ဖမ္းဆီးျခင္းခံရၿပီး (၇)လ အၾကာတြင္ Bergen-Belsen စခန္း၌ အူေရာင္ငန္းဖ်ား ​ေရာဂါေၾကာင့္ ေသဆုံးခဲ့သည္။ မိသားစုအတြင္း မေသဘဲ တစ္ဦးတည္း က်န္ခဲ့သည့္ ဖခင္ျဖစ္သူ ​ေအာ္တိုဖရန္႕သည္ စစ္ႀကီးၿပီးခ်ိန္တြင္ အမ္စတာဒန္သို႕ ျပန္လည္ ေရာက္ရွိ လာခဲ့ၿပီး သမီးျဖစ္သူ၏ ေန႕စဥ္မွတ္တမ္းကို ပုံႏွိပ္ထုတ္ေ၀ႏိုင္ရန္ ႀကိဳးပမ္းခဲ့သည္။

အန္းဖရန္႕သည္ သူ၏ေန႕စဥ္မွတ္တမ္းကို ဒတ္ခ်္ဘာသာျဖင့္ ေရးသားခဲ့ၿပီး အဂၤလိပ္ဘာသာသို႔ ျပန္ဆိုကာ ၁၉၅၂ ခုႏွစ္တြင္ ပထမဆုံး ထုတ္ေ၀ခဲ့သည္။ အန္းဖရန္႕၏ အေရးအသားစြမ္းရည္ကို အသိအမွတ္ျပဳ လက္ခံခဲ့ၾကၿပီး အေက်ာ္ၾကားဆုံး တစ္ေယာက္​ ျဖစ္​လာခဲ့ကာ အစုလိုက္အၿပဳံလိုက္ ဒုကၡ ခံစားေနၾကသူမ်ား အေရးကို ေဆြးေႏြးခဲ့ၾကသည္။

စမန္သာစမစ္ (Samantha Smith 1972 – 1985)

 

အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စုႏွင့္ ဆိုဗီယက္ႏိုင္ငံအၾကား စစ္ေအးကာလအတြင္း မန္ခ်က္စ္တာမိန္းမွ အေမရိကန္ေက်ာင္းသူ စမန္သာရိဒ္စမစ္သည္ ထင္ရွားေက်ာ္ၾကားသူ ကေလးငယ္ မိန္းကေလးတစ္ဦး ျဖစ္လာခဲ့သည္။ စမန္သာစမစ္သည္ အသက္ ၁၀ ႏွစ္ အရြယ္ ၁၉၈၂ ခုႏွစ္ ႏို၀င္ဘာလတြင္ ထိုစဥ္က ဆိုဗီယက္ေခါင္းေဆာင္ ယူရီ အန္ဒရိုေပါ့ထံ စာတစ္ေစာင္ ​ေရးသားေပးပို႕ခဲ့သည္။

အေမရိကန္ႏွင့္ ဆိုဗီယက္ႏိုင္ငံအၾကား ဆက္ဆံေရး တင္းမာမႈမ်ား အဘယ္ေၾကာင့္ ျဖစ္ရသည္ကို နားလည္ႏိုင္ရန္ အေျဖရွာသင့္ပါေၾကာင္း စမန္သာက သူ၏ စာတြင္ ဆိုဗီယက္ေခါင္းေဆာင္အား တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ စမန္သာ၏စာကို ဆိုဗီယက္သတင္းစာ ပရာဒါတြင္ ေဖာ္ျပခဲ့ေသာ္လည္း တစ္စုံတစ္ရာ အေၾကာင္းျပန္ၾကားမႈကို မရရွိခဲ့ေခ်။

 

Samantha Smith, 11- year- old Maine schoolgirl invited to Moscow by Soviet leader Yuri Andropov, sat in the back of Chaika limousine with her mother, Jane, on July 8, 1983, in Moscow. They are on their way to a Moscow hotel. (AP Photo/Boris Yurchenko)[/caption]
မိမိ၏စာကို ​ေဖာ္ျပခဲ့သျဖင့္ ၀မ္းသာရႊင္ျမဴးခဲဲ့သည့္ စမန္သာသည္ အေမရိကန္ႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ဆိုဗီယက္သံအမတ္ႀကီးထံ ဆိုဗီယက္ ေခါင္းေဆာင္က သူ႕အား အေၾကာင္းျပန္ရန္ ရည္ရြယ္ျခင္းရွိ မရွိ စာေရးသား ​ေမးျမန္းခဲ့ရာ ၁၉၈၃ ခုႏွစ္ ဧၿပီလ ၂၆ ရက္တြင္ အန္ဒရို ေပါ့ထံမွ အေၾကာင္းျပန္စာ လက္ခံရွိခဲ့သည္။ စမန္သာသည္ အေမရိကန္ႏွင့္ ဆိုဗီယက္ ႏွစ္ႏိုင္ငံအၾကား ေစတနာ ​ေကာင္းမြန္ေသာ သံတမန္ တစ္ဦးအျဖစ္ အာရုံစိုက္ျခင္း ခံခဲ့ရကာ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု၏ အသက္အငယ္ဆုံး သံအမတ္အျဖစ္ ထင္ရွားလာခဲ့သည္။

စမန္သာသည္ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံတြင္ ၿငိမ္းခ်မ္း​ေရး လႈပ္ရွားမႈမ်ားတြင္ ပါ၀င္ခဲ့ၿပီး စာအုပ္တစ္အုပ္ ​ေရးသားခဲ့ကာ ရုပ္သံဇာတ္လမ္းတြဲ တစ္ခုတြင္ ေခါင္းေဆာင္ႏွင့္ တြဲဘက္ ပါ၀င္သရုပ္ေဆာင္ခဲ့ၿပီး အသက္ ၁၃ ႏွစ္အရြယ္တြင္ ေလယာဥ္ပ်က္က်၍ ေသဆုံးခဲ့သည္။

ဟက္တာ ပီရက္တာဆန္ ( Hector Pieterson 1964 – 16 June 1976)

 

ဟက္တာ ပီရက္တာဆန္သည္ တစ္ခ်ိန္က လူျဖဴလူမည္း ခြဲျခားခဲ့သည့္ ေတာင္အာဖရိက ႏိုင္ငံ၊ ဆြာပို အေရးအခင္း၏ အမွတ္လကၡဏာ ပုံရိပ္တစ္ခု ျဖစ္လာခဲ့သည္။ဆႏၵျပ ေက်ာင္းသားမ်ားကို အစိုးရက ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္ခတ္ႏွိမ္နင္းခဲ့သျဖင့္ အသက္ ၁၂ ႏွစ္သာ ရွိေသးသည့္ ဟက္တာ ပီရက္တာဆန္၏ ေသလုနီးပါး ဓာတ္ပုံသည္ ကမၻာတစ္၀န္း ပ်ံ႕ႏွံ႕သြားခဲ့သည္။ သူ႕ကို အေဖာ္တစ္ေယာက္က ေပြ႕ခ်ီသြားသည့္ ဓာတ္ပုံကို သတင္း ဓာတ္ပုံသမား ဆမ္အန္ဇီမာက ရိုက္ကူးခဲ့သည္။

ထိုအခ်ိန္မွစ၍ ဇြန္လ ၁၆ ရက္သည္ လူျဖဴလူမည္း ခြဲျခားသည့္ အစိုးရ၏ ရက္စက္မႈကို တြန္းလွန္သည့္ အထိမ္းအမွတ္ ရက္တစ္ရက္အျဖစ္ ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ တည္ရွိခဲ့သည္။ယခုအခါတြင္ ဇြန္လ ၁၅ ရက္သည္ ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံ၏ လူငယ္မ်ားကို ဂုဏ္ျပဳၿပီး လူငယ္တို႕ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို သတိမူမိေစရန္ ရည္ရြယ္သည့္ အမ်ိဳးသားလူငယ္ေန႔ ျဖစ္လာခဲ့သည္။

ပီရက္တာဆန္ မိသားစုသည္ မူလက ပစ္ဆို (Pitso)မိသားစု ျဖစ္ခဲ့ေသာ္လည္း လူျဖဴေသြးေႏွာအမည္ ပီရက္တာဆန္ကို ခံယူရန္ ဆုံးျဖတ္ခဲ့ၾကသည္။ လူျဖဴလူမည္း ခြဲျခားခံခဲ့ရသည့္ ကာလမ်ားတြင္ ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံ၌ ေသြးေႏွာသူမ်ားသည္ လူမည္း မ်ားထက္ ပိုမိုေကာင္းမြန္သည့္ အခြင့္အေရးမ်ား ရရွိခဲ့သည္။ ၂၀၀၂ ခုႏွစ္ ဇြန္လ ၁၆ ရက္တြင္ ဟက္တာပီရက္တာဆန္ အမွတ္တရ ျပတိုက္ကို သူေသနတ္ျဖင့္ အပစ္ခံရသည့္ ေနရာျဖစ္သည့္ အိုလန္ဒို အေနာက္ပိုင္းတြင္ ဖြင့္လွစ္ခဲ့သည္။ ယင္းျပတိုက္ကို ၁၉၇၆ ခုႏွစ္ အေရးအခင္းတြင္ ကြယ္လြန္ခဲ့သည့္ ဟက္တာ ပီရက္တာဆန္ႏွင့္ ႏိုင္ငံတစ္၀န္းမွ အျခားေက်ာင္းသားမ်ားကို ဂုဏ္ျပဳဖြင့္လွစ္ခဲ့သည္။

အီဘယ္ေမစီ (Iqbal Masih 1982 – 1995)

 

အသက္ ​ေလးႏွစ္အရြယ္တြင္ ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံ ေကာ္ေဇာစက္ရုံသို႕ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၁၂ ေဒၚလာႏွင့္ ညီမွ်ေသာေငြျဖင့္ ကေလးကၽြန္အျဖစ္ ေရာင္းစားျခင္းခံခဲ့ရသည့္ အီဘယ္ေမစီသည္ ပါကစၥတန္ႏိုင္ငံ လာဟိုးၿမိဳ႕အနီး မူရစ္ဒ္ကီၿမိဳ႕ရွိ ေကာေဇာ ယကၠန္း စင္အနီးတြင္ ႀကိဳးျဖင့္ ခ်ည္ေႏွာင္ထားျခင္း ခံခဲ့ရသည္။ အီဘယ္ေမစီသည္ တစ္ရက္လွ်င္ ၁၂ နာရီ အလုပ္လုပ္ရၿပီး ကာလရွည္ၾကာ စြာ အလုပ္ပင္ပန္းမႈ၊ အစာအာဟာရ လုံေလာက္စြာ မစားသုံးရမႈ၊ ေစာင့္ေရွာက္ခံရျခင္း ကင္းမဲ့မႈမ်ားေၾကာင့္ ႀကဳံလွီကာ လူစဥ္မမီ ျဖစ္ခဲ့ရသည္။ အသက္ ၁၂ ႏွစ္ အရြယ္တြင္ အီဘယ္ေမစီသည္ ေျခာက္ႏွစ္သား ကေလးတစ္ေယာက္ အရြယ္သာ ရွိခဲ့သည္။

အီဘယ္ေမစီသည္ အသက္ ၁၀ ႏွစ္ အရြယ္တြင္ ရက္စက္လွသည့္ ကၽြန္အျဖစ္မွ ထြက္ေျပး လြတ္ေျမာက္ခဲ့ကာ ပါကစၥတန္ ႏိုင္ငံ အလုပ္သမား လြတ္ေျမာက္ေရး တပ္ဦးသို႕ ေရာက္ရွိလာခဲ့သည္။ အီဘယ္ေမစီသည္ ကမၻာတစ္လႊား ကေလးမ်ားကို အလုပ္ သမားမ်ားအျဖစ္ ခိုင္းေစျခင္းမွ ရပ္တံ့ရန္ ​ေဆာင္ရြက္သည့္ လုပ္ငန္းတြင္ အကူအညီ မ်ားစြာ ေပးခဲ့သည္။ အီဘယ္ေမစီသည္ ပါကစၥတန္ကေလးငယ္ ၃၀၀၀ ေက်ာ္ကို စာခ်ဳပ္မ်ားျဖင့္ ခ်ည္ေႏွာင္ထားသည့္ အလုပ္သမားမ်ားအျဖစ္မွ လြတ္ေျမာက္ေစခဲ့ကာ ကမၻာအႏွံ႕ ကေလးလုပ္သားမ်ား အေရးကို လွည့္လည္ ​ေဟာေျပာခဲ့သည္။

 

အီဘယ္ေမစီသည္ ၁၉၉၅ ခုႏွစ္၊ အီစတာပြဲေတာ္ညတြင္ သတ္ျဖတ္ျခင္း ခံခဲ့ရရာ ေကာ္ေဇာလုပ္ငန္း မာဖီးယားဂိုဏ္းသားမ်ားက လုပ္ႀကံခဲ့သည္ဟု အမ်ားက ယူဆခဲ့ၾကသည္။ ကေလး လုပ္သားမ်ားကို ခိုင္းေစသည့္ စက္မႈ လုပ္ငန္းမ်ားကို လူသိ ထင္ရွားျဖစ္ လာေစရန္ အီဘယ္ေမစီက ေဆာင္ရြက္ခဲ့သျဖင့္ အသတ္ခံရျခင္းျဖစ္ၿပီး သူသည္ မေသဆုံးမီ ၁၉၉၄ ခုႏွစ္က Reebok လူ႕အခြင့္ အေရးဆုကို ရရွိခဲ့သည္။

၂၀၀၀ ျပည့္ႏွစ္တြင္ ကေလးအခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ကမၻာ့ကေလးမ်ားဆု (The World’s Children’s Prize for the Rights of the Child)ကို ထူေထာင္ခ်ိန္တြင္ အီဘယ္ေမစီသည္ ပထမဆုံး ဆုခ်ီးျမွင့္ခံရသူ ျဖစ္ခဲ့ၿပီး ထုိအခ်ိန္တြင္ လူ႕ေလာက၌ အီဘယ္ေမစီ မရွိေတာ့ပါေခ်။

နကိုစီ ဂၽြန္ဆင္ (Nkosi Johnson 1989 – 2001)

 

​ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံ၊ ဂ်ိဳဟာနက္စ္ဘာ႕ခ္ အေရွ႕ပိုင္းၿမိဳ႕နယ္ တစ္ခုတြင္ ၁၉၈၉ ခုႏွစ္က ဖြားျမင္ခဲ့သည့္ နကိုစီသည္ သူ၏ ဖခင္ မည္သူမွန္း မသိရွိခဲ့ေခ်။ နကိုစီသည္ ေမြးဖြားစဥ္ကပင္ ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ေရာဂါ ခံစားခဲ့ရကာ ေဂးလ္ဂၽြန္ဆင္ဆိုသူ ေဆး ပညာရွင္တစ္ဦးက တရား၀င္ ေမြးစားခဲ့သည္။သို႕ေသာ္ ေဂးလ္ဂၽြန္ဆင္၏ မိခင္ျဖစ္သူ မက်န္းမာခ်ိန္တြင္ ေဂးလ္ဂၽြန္ဆင္သည္ နကိုစီအား ၾကာရွည္ မေစာင့္ေရွာက္ႏိုင္ခဲ့ပါေခ်။

​ေဒသမူလတန္းေက်ာင္း တစ္ေက်ာင္းက ၁၉၉၇ ခုႏွစ္တြင္ နကိုစီဂၽြန္ဆင္ကို သူ၏ေမြးရာပါ ခုခံအားက်ဆင္းမႈေရာဂါ ရွိ​ေနမႈေၾကာင့္ ေက်ာင္းတက္ေရာက္ခြင့္ ျငင္းပယ္ျခင္း ခံခဲ့ရခ်ိန္တြင္ နကိုစီဂၽြန္ဆင္သည္ ပထမဆုံး လူသိမ်ားလာခဲ့သည္။ နကိုစီ ဂၽြန္ဆင္၏ ျဖစ္ရပ္သည္ ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံ ႏိုင္ငံေရးေလာကတြင္ အုတ္အုတ္က်က္က်က္​ ျဖစ္​လာခဲ့ကာ ဖြဲ႕စည္း အုပ္ခ်ဳပ္ပုံ အေျခခံ ဥပေဒက ေဆးဘက္ဆိုင္ရာ အေၾကာင္းေၾကာင့္ ခြဲျခားဆက္ဆံမႈကို တားျမစ္ခဲ့ရာမွ နကိုစီ ဂၽြန္ဆင္သည္ ေက်ာင္းတက္ခြင့္ ရရွိခဲ့သည္။

 

နကိုစီ ဂၽြန္ဆင္သည္ ၁၃ ႀကိမ္ေျမာက္ AIDS ညီလာခံတြင္ အဓိက ​ေဟာေျပာသူ တစ္ေယာက္​ ျဖစ္​လာခဲ့ကာ ခုခံအား က် ဆင္းေနသည့္ ေ၀ဒနာရွင္မ်ားအား ပြင့္လင္းစြာ ၀န္ခံေျပာဆို၍ ေဆးကုသမႈခံယူရန္ တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ နကိုစီ ဂၽြန္ဆင္ ​ေျပာၾကားခဲ့သည့္-

“ကြ်န္ေတာ္တို႕ကို ေစာင့္ေရွာက္ပါ၊ ကြၽန္ေတာ္တို႕ကို လက္ခံပါ၊ ကၽြန္ေတာ္တို႕ အားလုံးက လူသားေတြပါ၊ ကြၽန္ေတာ္တို႕ ပုံမွန္လူသားေတြပါ၊ ကြၽန္ေတာ္တို႕မွာ လက္ေတြ ရွိပါတယ္၊ ​ေျခေတြရွိပါတယ္၊ လမ္းေလွ်ာက္ႏိုင္ပါတယ္၊ စကားေျပာႏိုင္ၾကပါတယ္၊ အျခား လူသားေတြလိုပဲ အကူအညီေတြ လိုအပ္ပါတယ္၊ ကၽြန္ေတာ္တို႕ကို မေၾကာက္ပါနဲ႕ဗ်ာ၊ ကြၽန္ေတာ္တို႕ အားလုံးအတူတူပါဘဲ” -ဟူသည့္ စကားသည္ အလြန္ထင္ရွားခဲ့သည္။

ေတာင္အာဖရိက ေခါင္းေဆာင္ နယ္လ္ဆင္ မင္ဒဲလားက နကိုစီဂၽြန္ဆင္ကို ဘ၀ကို တိုက္ပြဲ အမွတ္လကၡဏာ ကေလး တစ္ေယာက္အျဖစ္ ရည္ညႊန္းခဲ့သည္။ေတာင္အာဖရိက အသံလႊင့္ေကာ္ပိုေရးရွင္း (SABC3) က နကိုစီဂၽြန္ဆင္ကို ေတာင္အာဖရိ၏ အထင္ရွားဆုံး ႏိုင္ငံသားမ်ား စာရင္းတြင္ နံပါတ္ ၅ ေနရာတြင္​ ရပ္တည္ေနသူဟု သတ္မွတ္ခဲ့သည္။ နကိုစီဂၽြန္ဆင္ ကြယ္လြန္ခ်ိန္၌ သူသည္ ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ​ေရာဂါခံစားရသည့္ ကေလးမ်ားအနက္ သက္တမ္းအရွည္ဆုံး ရွင္သန္ခဲ့သူ တစ္ဦးျဖစ္ခဲ့သည္။

အြမ္ပရာကက္ခ်္ဂါဂ်ာ(Om Prakash Gurjar 1992- )

 

အသက္ ငါးႏွစ္ အရြယ္တြင္ မိဘမ်ားထံမွ ေ၀းရာသို႕ ေခၚေဆာင္ခံခဲ့ရၿပီး လယ္ကြင္းမ်ားတြင္ အလုပ္လုပ္ခဲ့ရသည့္ အြမ္ပရာ ကက္ခ်္ဂါဂ်ာသည္ Bachpan Bachao Andolan လႈပ္ရွားသူမ်ား၏ ကယ္တင္ျခင္းေၾကာင့္ လြတ္ေျမာက္လာသည့္ ကေလးငယ္​ ျဖစ္​သည္။ အြမ္သည္ ကေလးလုပ္သား ဘ၀မွ လြတ္ေျမာက္ၿပီးခ်ိန္တြင္သူ၏ ဇာတိ ရာဂ်က္စ္တန္တြင္ အခမဲ့ ပညာေရးအတြက္ လွံု႔​ေဆာ္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ ကေလးမိတ္ေဆြ ​ေက်းရြာမ်ား(child friendly villages) ကြန္ရက္တစ္ခုကို ထူေထာင္ရန္ အကူအညီမ်ား ​ေပးခဲ့သည္။ ယင္းကြန္ရက္သည္ ကေလးမ်ား၏ အခြင့္အေရးကို ေလးစားရန္ႏွင့္ ကေလးမ်ားကို ခိုင္းေစျခင္းကို ခြင့္မျပဳရန္ ရည္ရြယ္ခဲ့သည္။

အြမ္သည္ ကေလးတိုင္းကို ေခါင္းပုံျဖတ္၊ အျမတ္ထုတ္ျခင္းမွ ကာကြယ္ႏိုင္ရန္ ေမြးစာရင္း ထုတ္ေပးေရးကို ဦးတည္သည့္ ကြန္ရက္တစ္ခုကို ထူေထာင္ခဲ့သည္။ အြမ္က ကေလးတိုင္းကို ေမြးစာရင္း ထုတ္ေပးၿပီး မွတ္ပုံတင္ေပးျခင္းသည္ ကေလး အခြင့္အေရးမ်ားကို ထိနိးသိမ္းႏိုင္မည့္ ပထမဆုံး ေျခလွမ္းဟု ​ေျပာဆိုခဲ့သည္။ေမြးစာရင္း မွတ္ပုံတင္တြင္ ​ကေလး၏ အသက္ကို ေဖာ္ျပသျဖင့္ ကေလးကၽြန္ျပဳျခင္း၊ လူကုန္ကူးျခင္း၊အဓမၼ လက္ထပ္ေစျခင္း၊ ကေလးစစ္သားအျဖစ္ ထမ္းေဆာင္ေစျခင္းတို႕ကို ဟန္႕တားႏိုင္မည္​ ျဖစ္​သည္​။

အြမ္၏ ကေလးမ်ား အခြင့္အေရး စြမ္းေဆာင္မႈမ်ားေၾကာင့္ ၁၉၉၃ ခုႏွစ္ ႏိုဘယ္လ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုရွင္ ေတာင္အာဖရိကႏိုင္ငံ သမၼတ ကလပ္(FW de Klerk) က အြမ့္အား ႏိုင္ငံတကာ ကေလးမ်ား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုကို ခ်ီးျမွင့္ခဲ့သည္။

သန္ဒြီခ်ာမာ (Thandiwe Chama 1991 – )

 

အသက္ ၁၆ ႏွစ္အရြယ္ ဇန္ဘီယာမိန္းကေလး သန္ဒြီခ်ာမာသည္ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္အတြက္ ႏိုင္ငံတကာ ကေလးမ်ား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုကို ကမၻာတစ္လႊား အမည္စာရင္း တင္သြင္းခံရသူ ၂၈ ဦးကို ေက်ာ္ျဖတ္၍ ဆြတ္ခူးႏိုင္ခဲ့သည္။ ယင္းဆုကို နယ္သာလန္ႏိုင္ငံ၊ ဟိသ္ၿမိဳ႕တြင္ ကမၻာ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ႏိုဗယ္လ္ဆုရွင္မ်ားက သန္ဒြီခ်ာမာကို ခ်ီးျမွင့္ခဲ့သည္။ နကိုစီ ရုပ္ထုပါ ဆုတံဆိပ္ႏွင့္အတူ သန္ဒြီခ်ာမာ၏ လုပ္ငန္းမ်ားတြင္ တိုက္ရိုက္သုံးစြဲႏိုင္ရန္ ဆုေၾကး ယူရို တစ္သိန္းကို ေပးအပ္ခဲ့သည္။

သန္ဒြီခ်ာမာ အသက္ရွစ္ႏွစ္အရြယ္ ၁၉၉၉ ခုႏွစ္တြင္ ေက်ာင္းတက္ေနစဥ္ သူတက္ေနသည့္ ေက်ာင္းတြင္ စာသင္ၾကားမည့္ ဆရာမရွိသျဖင့္ ​ေက်ာင္းပိတ္လိုက္ရခ်ိန္တြင္ သန္ဒြီခ်ာမာသည္ ေက်ာင္းပိတ္လိုက္ျခင္းကို လုံး၀ လက္မခံႏိုင္ဘဲ ကေလး အေယာက္ ၆၀ ကို ဦးေဆာင္လ်က္ အျခားေက်ာင္းတစ္ခုကို လမ္းေလွ်ာက္ ရွာေဖြခဲ့သည္။ ဤသို႕ျဖင့္ ကေလးမ်ား အားလုံးသည္ Jack Cecup ေက်ာင္းသို႕ ေရာက္ရွိခဲ့ၾကသည္။ ယင္းေအာင္ျမင္မႈကို အားျဖည့္လ်က္ သန္ဒြီခ်ာမာသည္ ကေလးမ်ား ပညာေရးအတြက္ တိုက္ပြဲ၀င္သူ တစ္ေယာက္​ ျဖစ္​လာခဲ့သည္။

သန္ဒြီခ်ာမာသည္ ဘုရားေက်ာင္းမ်ားတြင္ အလြယ္တကူ ​ေဆြးေႏြးေလ့မရွိသည့္ ကေလးသူငယ္မ်ားႏွင့္ ခုခံအားက်ဆင္းမႈ ေရာဂါ စသည့္ အေၾကာင္းမ်ားကို ေျပာၾကားရျခင္းကို သေဘာက်လာခဲ့သည္။ ကေလးတစ္ေယာက္မွ်သာ ျဖစ္ေသာ္လည္း သန္ဒြီ ခ်ာမာသည္ သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ႏွင့္ အတူ ခုခံအားက်ဆင္းမႈေရာဂါ အႏၱရာယ္ကို ကေလးမ်ားအား ​ေျပာျပသည့္ “The Chicken with AIDS” အမည္ရွိ ပုံျပ စာအုပ္ကို ထုတ္ေ၀ခဲ့သည္။

သန္ဒြီခ်ာမာက ကေလးမ်ားကို အခြင့္အေရးတစ္ရပ္ ​ေပးပါက သူတို႕သည္ ကမၻာႀကီးကို ပိုမိုေကာင္းမြန္ေသာ ေနရာတစ္ခု ျဖစ္လာေစရန္ အက်ိဳးျပဳၾကမည္မွာ အေသအခ်ာပင္​ ျဖစ္​သည္​ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။ ကမၻာႀကီးကို ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲရာတြင္ ကေလးသူငယ္မ်ား၏ အခန္းက႑သည္လည္း တစ္ေထာင့္တစ္ေနရာမွ အေရးပါေနေၾကာင္း အထက္တြင္ ​ေဖာ္ျပခဲ့သည့္ ကေလး ခုနစ္ေယာက္၏ ႀကိဳးပမ္းမႈမ်ားက သက္ေသထူလ်က္ ႐ွိ​ေနေပသည္။

ေမာင္သာ(ေရွးေဟာင္းသုေတသန)

Comments are closed.